Hợp đồng và các giấy tờ liên quan đến việc chuyển nhượng quyền sử dụng đất là căn cứ quan trọng để chứng minh giao dịch mua bán đất đã diễn ra trên thực tế, đồng thời cũng là một trong những cơ sở pháp lý để cơ quan có thẩm quyền xem xét cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (Sổ đỏ). Vậy trong trường hợp người dân không có hoặc bị thất lạc giấy tờ mua bán đất thì có được cấp Sổ đỏ hay không? Hãy cùng Văn phòng công chứng Nguyễn Huệ tìm hiểu thông tin qua bài viết dưới đây.
Giải thích: “Mua bán đất” là cách gọi thông thường của người dân để chỉ hoạt động chuyển nhượng quyền sử dụng đất theo quy định pháp luật.
>>> Xem thêm: Tìm các văn phòng công chứng thực hiện dịch vụ sang tên sổ đỏ nhanh, giao ngay trong ngày.
1. Giấy tờ mua bán đất là căn cứ chứng minh việc chuyển nhượng quyền sử dụng đất
Về nguyên tắc, việc chuyển nhượng quyền sử dụng đất phải được lập thành văn bản và được công chứng hoặc chứng thực theo đúng quy định pháp luật thì giao dịch mới có hiệu lực về mặt hình thức, căn cứ theo khoản 3 Điều 27 Luật Đất đai 2024.
Trên thực tế, trước đây vẫn tồn tại nhiều trường hợp người dân thực hiện chuyển nhượng bằng giấy viết tay, không công chứng hoặc chứng thực. Do đó, pháp luật đất đai đã có quy định công nhận một số giao dịch viết tay nếu được xác lập trước ngày 01/7/2014 và đáp ứng đầy đủ điều kiện theo luật định.
Tuy nhiên, theo quy định hiện hành, để được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, người sử dụng đất bắt buộc phải có giấy tờ, hợp đồng hoặc tài liệu chứng minh việc chuyển nhượng, tặng cho quyền sử dụng đất. Nội dung này được thể hiện tại các quy định sau:
Khoản 5 Điều 137 Luật Đất đai 2024 quy định về việc cấp Giấy chứng nhận đối với trường hợp người sử dụng đất có giấy tờ đứng tên người khác nhưng có giấy tờ chuyển quyền, cụ thể:
“5. Hộ gia đình, cá nhân đang sử dụng đất có một trong các loại giấy tờ quy định tại các khoản 1, 2, 3 và 4 Điều này mà trên giấy tờ đó ghi tên người khác, kèm theo giấy tờ về việc chuyển quyền sử dụng đất, nhưng đến trước ngày Luật này có hiệu lực thi hành chưa thực hiện thủ tục chuyển quyền sử dụng đất theo quy định của pháp luật và đất đó không có tranh chấp thì được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất; việc thực hiện nghĩa vụ tài chính theo quy định của pháp luật.”

Bên cạnh đó, Điều 42 Nghị định 101/2024/NĐ-CP cũng hướng dẫn cụ thể về trình tự, thủ tục đăng ký cấp Giấy chứng nhận đối với trường hợp đã chuyển quyền sử dụng đất nhưng chưa thực hiện thủ tục theo quy định:
Điều 42 quy định các trường hợp người sử dụng đất nhận chuyển quyền không đúng hình thức nhưng có chữ ký các bên liên quan, chưa được cấp Giấy chứng nhận và không thuộc trường hợp đặc biệt khác thì vẫn được thực hiện thủ tục đăng ký, cấp Giấy chứng nhận mà không bắt buộc phải nộp lại hợp đồng chuyển nhượng trong một số trường hợp theo quy định pháp luật.
>>> Xem thêm: Khi sổ đỏ đang tranh chấp, có thể thực hiện công chứng thừa kế không?
2. Mất hoặc không có giấy tờ mua bán đất có được cấp Sổ đỏ không?
Trong trường hợp bị mất hoặc không còn giữ giấy tờ chuyển nhượng, người nhận chuyển nhượng vẫn có thể được xem xét cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất nếu đáp ứng đầy đủ điều kiện theo quy định pháp luật.
Một số cách xử lý phổ biến gồm:
– Liên hệ với bên chuyển nhượng trước đây để lập lại giấy xác nhận việc đã chuyển nhượng quyền sử dụng đất, nội dung cần phù hợp với thỏa thuận ban đầu giữa các bên.
– Trường hợp không thể liên hệ được với bên chuyển nhượng, người sử dụng đất vẫn có thể được cấp Giấy chứng nhận nếu dữ liệu địa chính hoặc hồ sơ quản lý đất đai thể hiện người đang sử dụng đất là người nhận chuyển nhượng thực tế.
Trên thực tế, có nhiều trường hợp sau khi chuyển nhượng, cơ quan địa chính tiến hành đo đạc, cập nhật lại dữ liệu và xác định rõ người sử dụng đất hiện tại là bên nhận chuyển nhượng, từ đó làm căn cứ xem xét cấp Sổ đỏ.
Ví dụ: Ông A chuyển nhượng đất cho ông B. Trong quá trình sử dụng, ông B làm mất giấy tờ mua bán. Tuy nhiên, tại thời điểm cơ quan nhà nước đo đạc, lập bản đồ địa chính, dữ liệu xác định ông B là người đang trực tiếp sử dụng thửa đất thì đây có thể là căn cứ quan trọng để xem xét cấp Giấy chứng nhận.
3. Điều kiện, hồ sơ và thủ tục cấp Sổ đỏ lần đầu
3.1. Điều kiện cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất lần đầu
Căn cứ Điều 137 và Điều 138 Luật Đất đai 2024, việc cấp Giấy chứng nhận lần đầu được chia thành hai nhóm chính:
– Trường hợp người sử dụng đất có giấy tờ hợp pháp về quyền sử dụng đất.
– Trường hợp người sử dụng đất không có giấy tờ về quyền sử dụng đất nhưng đủ điều kiện theo quy định pháp luật.
3.2. Hồ sơ và thủ tục cấp Sổ đỏ
* Hồ sơ đề nghị cấp Giấy chứng nhận
– Số lượng hồ sơ: 01 bộ.
– Thành phần hồ sơ bao gồm:
Theo Điều 28 Nghị định 101/2024/NĐ-CP, người sử dụng đất cần chuẩn bị:
– Đơn đăng ký cấp Giấy chứng nhận theo Mẫu 04/ĐK.
– Chứng từ thực hiện nghĩa vụ tài chính hoặc giấy tờ liên quan đến miễn, giảm nghĩa vụ tài chính.
– Trích đo bản đồ địa chính (nếu có).
– Giấy ủy quyền (nếu thực hiện qua người đại diện).
>>> Xem thêm: Văn phòng công chứng gần nhất tại Hà Nội có hỗ trợ làm việc ngoài giờ hay ngày lễ không?

Ngoài ra, tùy từng trường hợp cụ thể, người dân cần bổ sung thêm các giấy tờ liên quan như:
– Giấy tờ chứng minh thừa kế quyền sử dụng đất.
– Giấy tờ về giao đất không đúng thẩm quyền hoặc giấy tờ mua bán, thanh lý, hóa giá nhà đất.
– Tài liệu chứng minh đã thực hiện xử phạt vi phạm hành chính và khắc phục hậu quả (nếu có).
– Văn bản thỏa thuận hoặc quyết định của Tòa án liên quan đến quyền sử dụng đất liền kề.
– Văn bản xác nhận thành viên hộ gia đình có chung quyền sử dụng đất.
– Hồ sơ thiết kế, nghiệm thu công trình đối với trường hợp sở hữu công trình xây dựng.
– Quyết định xử phạt vi phạm hành chính kèm chứng từ đã khắc phục hậu quả trong lĩnh vực đất đai.
– Các giấy tờ theo Điều 137, khoản 1 và khoản 5 Điều 148, khoản 1 và khoản 5 Điều 149 Luật Đất đai 2024 (nếu có).
– Giấy tờ liên quan đến phần diện tích đất tăng thêm đã được cấp Giấy chứng nhận trước đó.
* Trình tự thủ tục thực hiện
Theo Điều 31 và Điều 36 Nghị định 101/2024/NĐ-CP, trình tự cấp Sổ đỏ lần đầu gồm các bước:
– Bước 1: Nộp hồ sơ
Người dân nộp hồ sơ tại Bộ phận Một cửa thuộc UBND cấp tỉnh nơi có đất theo quy định.
– Bước 2: Tiếp nhận và kiểm tra hồ sơ
Nếu hồ sơ chưa đầy đủ sẽ được hướng dẫn bổ sung. Nếu hợp lệ, cơ quan tiếp nhận lập phiếu hẹn và chuyển hồ sơ đến cơ quan chuyên môn.
– Bước 3: Xác minh hiện trạng sử dụng đất
UBND cấp xã xác nhận tình trạng sử dụng đất, tình trạng tranh chấp, quy hoạch và các yếu tố liên quan.
– Bước 4: Đo đạc, kiểm tra bản đồ địa chính
Trường hợp chưa có bản đồ địa chính thì cơ quan chuyên môn thực hiện đo đạc, trích lục hoặc xác minh lại bản trích đo. Thời gian thực hiện không quá 05 ngày làm việc, chi phí do người sử dụng đất chi trả.
– Bước 5: Thực hiện nghĩa vụ tài chính
Người dân nộp các khoản phí như lệ phí cấp Giấy chứng nhận, tiền sử dụng đất (nếu có), lệ phí trước bạ, phí thẩm định hồ sơ. Sau khi hoàn tất nghĩa vụ tài chính, cần lưu giữ chứng từ để đối chiếu khi nhận Sổ đỏ.
– Bước 6: Trả kết quả
Thời gian giải quyết đăng ký đất đai và cấp Giấy chứng nhận lần đầu không quá 23 ngày làm việc theo quy định.
Như vậy, từ thời điểm nộp hồ sơ đến khi nhận Sổ đỏ, người dân cần tuân thủ đúng quy trình pháp luật và chuẩn bị đầy đủ giấy tờ để tránh kéo dài thời gian xử lý.
>>> Xem thêm: Khi có đồng sở hữu, công chứng mua bán nhà đất cần những điều kiện gì?
Trên đây là giải đáp của chúng tôi về vấn đề “Mất hoặc không có giấy tờ mua bán đất có được cấp Sổ đỏ không?”. Ngoài ra, nếu có bất kỳ thắc mắc nào hoặc cần hỗ trợ pháp lý, quý khách vui lòng liên hệ trực tiếp với Văn phòng công chứng Nguyễn Huệ theo thông tin:
VĂN PHÒNG CÔNG CHỨNG NGUYỄN HUỆ
Miễn phí dịch vụ công chứng tại nhà
VPCC Nguyễn Huệ được thành lập từ ngày 03/10/2012, có địa chỉ trụ sở tại số 165 Giảng Võ, phường Ô Chợ Dừa, thành phố Hà Nội dưới sự điều hành của các Công chứng viên có trình độ và bề dày thành tích trong ngành pháp luật cũng như trong lĩnh vực công chứng:
- Công chứng viên kiêm Trưởng Văn phòng Nguyễn Thị Huệ: Cử nhân Luật, cán bộ cấp cao, đã có 31 năm làm công tác pháp luật, có kinh nghiệm trong lĩnh vực quản lý nhà nước về công chứng, hộ tịch, quốc tịch. Trong đó có 7 năm trực tiếp làm công chứng và lãnh đạo Phòng Công chứng.
- Công chứng viên Nguyễn Thị Thủy: Thẩm Phán ngành Tòa án Hà Nội với kinh nghiệm công tác pháp luật 30 năm trong ngành Tòa án, trong đó 20 năm ở cương vị Thẩm Phán.
- Công chứng viên Chu Cảnh Hưng: Đã từng làm 10 năm Viện phó viện kiểm sát nhân dân huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh. Trưởng văn phòng công chứng Chu Cảnh Hưng.
- Công chứng viên Nguyễn Thị Kim Thanh: Là Luật sư, nguyên Trưởng Văn phòng công chứng tại Bắc Ninh với nhiều năm kinh nghiệm quản lý và điều hành nghiệp vụ. Chuyên gia dày dạn trong việc thẩm định hồ sơ pháp lý, giải quyết những hồ sơ khó và phức tạp một cách chuẩn xác nhất.
- Xem thêm…
- Địa chỉ: 165 Giảng Võ, phường Ô Chợ Dừa, Hà Nội
- Hotline: 0966.22.7979
- Email: ccnguyenhue165@gmail.com
XEM THÊM CÁC TỪ KHÓA TÌM KIẾM:
>>> Công chứng ủy quyền mua bán nhà đất cần chuẩn bị những giấy tờ gì?
>>> Khi có đồng sở hữu, công chứng mua bán nhà đất cần những điều kiện gì?
>>> Địa chỉ dịch thuật đa ngôn ngữ hiếm uy tín nhất tại Hà Nội
>>> Công chứng di chúc đối với người bị cụt tay được thực hiện thế nào?
>>> Incoterms là gì? Tổng hợp các điều khoản Incoterms mới nhất năm 2026
